Yılın ilk altı ayında ulaşılan 221 bin 487 adetlik ilk el konut satışı, son dört yılın en yüksek seviyesi olarak kayıtlara geçti. Konut alıcılarının tercihlerini değiştirmesinde deprem endişesi, eski binalardaki yüksek aidatlar, enerji verimsizliği ve tadilat maliyetleri gibi faktörler belirleyici rol oynadı.
Sektör temsilcileri, alıcıların artık yalnızca satış fiyatına odaklanmadığını, satın alınan mülkün güvenliği, işletme giderleri ve bakım ihtiyacı gibi unsurları da göz önünde bulundurduğunu belirtiyor. Özellikle İstanbul gibi büyük şehirlerde fiyat dengeleri bu eğilimi destekliyor. Örneğin, Kadıköy'de 30-40 yıllık bir dairenin bedeliyle, Başakşehir gibi yeni yapı stokunun yoğun olduğu bölgelerde iki adet sıfır daire alınabilmesi, alıcıların ve yatırımcıların kararlarını etkiliyor.
Eski konutlardan kaçışın nedenleri
Türkiye Gazetesi'nden Sezer Doğru'nun haberine göre, gayrimenkul uzmanları merkezi lokasyonlardaki ikinci el konut fiyatlarının arsa değeri nedeniyle yüksek kaldığına dikkat çekiyor. Ancak bu yapıların deprem riski, bakım masrafları, yüksek aidatları ve enerji verimsizliği gibi dezavantajları, alıcıları gelişim aksındaki daha güvenli ve yeni projelere yönlendiriyor.
Eski bir konutu satın alanlar için en büyük zorluklardan birini de tadilat maliyetleri oluşturuyor. Sektör temsilcilerinin hesaplamalarına göre, ortalama 100-120 metrekarelik bir dairenin elektrik ve su tesisatı, mutfak, banyo, zemin kaplamaları, pencereler ve kombi gibi temel kalemlerle kapsamlı bir şekilde yenilenmesinin maliyeti 1 milyon TL'yi bulabiliyor. Bu durum, birçok alıcının ek masraf gerektirmeyen sıfır konutları tercih etmesine yol açıyor.
Yeni konutların deprem yönetmeliğine uygun olması, enerji verimliliği sayesinde daha düşük faturalar sunması, otopark ve sosyal donatılar gibi imkanlara sahip olması da cazibeyi artırıyor. Konut alımlarının yaklaşık yüzde 80'i peşin veya alternatif finansman yöntemleriyle yapılırken, tasarruf finansman şirketleri ve müteahhitlerin sunduğu vadeli satış modelleri de ilk el konut satışlarını destekliyor. İstanbul'da sıfır konut talebinin özellikle Küçükçekmece'nin Atakent-Halkalı hattı gibi bölgelerde yoğunlaştığı gözlemleniyor.
