İzmir'de 30 Ekim 2020 tarihinde meydana gelen 6,6 büyüklüğündeki depremin üzerinden altı yıl geçti. Merkez üssü Seferihisar açıkları olan sarsıntı, özellikle Bayraklı ve Bornova ilçelerinde ağır yıkıma yol açtı. Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD) koordinasyonunda yürütülen arama kurtarma faaliyetlerinin ardından Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü ekipleri kent genelinde 213 bin 762 binada hasar tespit çalışması gerçekleştirdi.
Yapılan incelemeler sonucunda 9 bin 79 yapının depremden etkilendiği belirlendi. Bu binalardan 99'u acil yıkılacak, 632'si ağır hasarlı, 580'i orta hasarlı ve 7 bin 768'i az hasarlı olarak sınıflandırıldı. Tespitlerin ardından Toplu Konut İdaresi Başkanlığı (TOKİ) devreye girerek hem zarar gören bölgelerde hem de belirlenen rezerv alanlarda geniş kapsamlı bir inşaat süreci başlattı.
Teslim edilen konut ve iş yeri sayısı
Yürütülen projeler kapsamında toplam 5 bin 61 konut ve 357 iş yeri tamamlanarak hak sahiplerine teslim edildi. Devlet kurumları, belediyeler ve sivil toplum kuruluşlarının ortak çalışmasıyla kentteki iyileştirme süreçleri devam ederken, enkaz altında kalan vatandaşların kurtarılması için günlerce aralıksız mesai harcandı.
Bayraklı'da yıkılan Rızabey, Doğanlar, Yağcıoğlu ve Yılmaz Erbek apartmanları ile Emrah ve Barış sitelerindeki çalışmalar sonucunda 107 vatandaş sağ kurtarıldı. Ancak 117 kişi hayatını kaybetti. Seferihisar'ın Sığacık Mahallesi'nde deniz suyunun taşması nedeniyle 87 yaşındaki Fatma Laike Erçetin vefat etti, marinalardaki tekneler battı ve kıyı şeridindeki işletmeler zarar gördü.
Deprem sonrası kurtarma operasyonları sırasında Elif Perinçek, Ayda Gezgin, İdil Şirin, İnci Okan ve Günay Özışık gibi isimler dayanıklılığın sembolleri olarak hafızalara kazındı. Ayda Gezgin 91 saat sonra annesi Fidan Gezgin'i kaybederek kurtulurken, Elif Perinçek 65 saat sonra sağlık görevlisinin eline sarılarak enkazdan çıkarılmıştı.
Yargı süreçlerinde verilen cezalar
Yıkılan binalarla ilgili olarak müteahhitler, fenni mesuller, mimarlar ve yapı denetim yetkilileri hakkında adli süreçler yürütüldü. Rızabey Apartmanı davasında 37 kişinin ölümüyle ilgili 20 sanığın yargılaması sürerken, diğer davalarda bazı cezalar kesinleşti.
Yağcıoğlu Apartmanı B Blok davasında müteahhit ve bina fenni mesulüne 13 yıl 4'er ay hapis cezası verildi. Doğanlar Apartmanı B Blok davasında ise yapı müteahhidi 15 yıl, proje müellifi 6 yıl 8 ay, sürveyan 7 yıl 9 ay 10 gün hapis cezasına çarptırıldı; firari fenni mesulün dosyası ayrıldı. Yılmaz Erbek Apartmanı davasında fenni mesul, yapı denetim şirketi yetkilileri ve bazı bina sahiplerinin yargılaması devam ediyor.
Emrah Apartmanı davasında 30 kişinin can verdiği olayla ilgili 2 sanık 14'er yıl 5'er ay hapis cezasına mahkum edildi. Cumhuriyet Sitesi davasında fenni mesul 2 yıl 9 ay 10 gün, yapı denetçisi 1 yıl 4 ay 20 gün hapis cezası alırken bir sanık beraat etti. Barış Sitesi dosyasında ise inşaat ve tadilat ruhsatı işlemlerinde sorumluluğu bulunan 6 belediye görevlisi hakkında bilinçli taksirle ölüme ve yaralanmaya neden olma suçlamasıyla açılan davanın görülmesine devam ediliyor.
