Şehit aileleri, harp ve vazife malulleri ile mevzuatta tanımlanan diğer hak sahiplerinin konut edinimini desteklemek amacıyla sağlanan faizsiz konut kredisinin 2026 yılı limiti belirlendi. Türkiye genelindeki yıllık fiyat artışları dikkate alınarak yapılan düzenlemeyle kredi üst sınırı 1 milyon 233 bin Türk Lirası seviyesine yükseltildi.
Uygulama, herkese açık genel bir konut finansmanı programından farklı olarak belirli yasal grupları kapsıyor. Krediden yararlanabilmek için ilgili kanunlarda belirtilen hak sahipliği koşullarını taşımak zorunlu bulunuyor. Kredi tutarı her yıl enflasyon ve fiyat artışlarına paralel olarak revize ediliyor.
Kredi kapsamındaki hak sahipleri ve öncelik sırası
Faizsiz konut kredisinden yararlanabilecek kişiler arasında harp veya vazife malulü olması nedeniyle aylık bağlananlar yer alıyor. Ayrıca bu kapsamda hayatını kaybedenlerin dul ve yetimleri ile kredi hakkını kullanmadan vefat eden malullerin yakınları da belirleyici şartları yerine getirmeleri halinde başvuruda bulunabiliyor. 15 Temmuz gazileri de bu haktan faydalanabilen gruplar arasında sayılıyor.
Hak sahipliğinde uygulanacak öncelik sırası ise şu şekilde işliyor: Öncelikle malülün kendisi krediyi kullanıyor. Hak sahibinin kredi kullanmadan hayatını kaybetmesi durumunda hak dul eşe geçiyor. Eşin hayatta olmaması veya yeniden evlenmiş olması durumunda, belirlenen koşulları taşıyan çocuklar müştereken hak sahibi olabiliyor. Çocukların da bulunmaması halinde ise öncelikle anne, ardından baba hak sahibi statüsüne geçebiliyor.
Geri ödeme sistemi ve masraf detayları
Uygulamanın en dikkat çekici özelliği, bankacılık sistemindeki klasik konut kredilerinde olduğu gibi faiz işletilmemesi. Ancak süreç tamamen masrafsız değil. Kredi açılışı sırasında hak sahibinden, kredi tutarının yüzde 1'i oranında tek seferlik bir masraf tahsil ediliyor. 2026 yılı için belirlenen 1 milyon 233 bin TL'lik limit üzerinden hesaplandığında bu başlangıç masrafı 12 bin 330 TL'ye karşılık geliyor.
Vade konusunda da standart bir uygulama bulunmuyor. 60, 120 veya 180 ay gibi sabit vadeler yerine, borcun tamamının ödendiği tarih vade sonu olarak kabul ediliyor. Geri ödeme süresi, hak sahibinin aylık gelirine ve her ay yapılan kesinti miktarına göre değişkenlik gösteriyor.
Taksit tutarı, hak sahibinin aldığı aylığın dörtte biri esas alınarak belirleniyor. Her türlü tazminat dahil toplam aylık gelirin yüzde 25'i Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) tarafından kesilerek kredi borcuna aktarılıyor. Örneğin, geri ödemeye esas aylığı 40 bin TL olan bir hak sahibinde, diğer koşullar aynı kalmak kaydıyla aylık kesinti 10 bin TL düzeyinde gerçekleşiyor.
Krediyi kullanan kişinin daha sonra aylığının kesilmesi durumunda borç silinmiyor. Kalan borç bankaya bildiriliyor ve mevzuatta öngörülen yöntemlerle ödemeye devam ediliyor. Aylık almayan bazı hak sahipleri veya çalışmaya devam eden maluller için ise taksit hesabında farklı hesaplama metotları uygulanabiliyor.
Konut seçimi ve başvuru süreci
Faizsiz konut kredisi yalnızca Toplu Konut İdaresi Başkanlığı (TOKİ) tarafından üretilen yapılarla sınırlı değil. Hak sahipleri, krediyi kullanarak istedikleri bölgede ve istedikleri büyüklükte konut edinebiliyor. Ancak kredi, sadece konut edinme amacı taşıyor ve tek bir konutla sınırlı olarak kullandırılıyor.
Tapu konusunda ise kritik bir zaman şartı bulunuyor. Edinilecek konutun tapusunun, başvuru sürecinde en fazla bir yıl önce alınmış olması gerekiyor. TOKİ'nin uyguladığı kurallara göre bölge veya büyüklük kısıtlaması bulunmazken, tapu tarihinin güncelliği önem taşıyor.
Başvurular artık daha kolaylaştırılmış bir süreçle yürütülüyor. SGK ile ilgili kurumlar arasındaki elektronik veri paylaşımı sayesinde, eskiden zorunlu olan ayrı hak sahipliği belgesi alma yükümlülüğü birçok hak sahibi için kaldırıldı. Sistemde hak sahipliği durumu elektronik ortamda sorgulanabiliyor. Faizsiz konut kredisinden yararlanmak isteyenler başvurularını ilgili banka şubeleri üzerinden gerçekleştiriyor. TOKİ kampanyalı konut satışlarından faydalanılacak durumlarda ise işlem kamu bankaları aracılığıyla yapılabiliyor.