Adalet Bakanı Bekir Bozdağ, “Konut kiraları bakımından 1 Temmuz 2023 yılına kadar yenilenecek kira sözleşmelerinde bir önceki seneki kiranın yüzde 25'ini geçmeyecek şekilde bir artış yapılması imkânı getiriliyor” açıklamasında bulundu. İstanbul Emlakçılar Odası Başkanı Nizamettin Aşa, Bozdağ’ın açıklamalarını değerlendirdi.
“KİRACI İÇİN İYİ, MAL SAHİBİ İÇİN KÖTÜ HABER”
Kiracıların beklediği bir haber olduğunu belirten Aşa, “Haksızlık oluyordu. Biz bunu geçici bir teklif olarak sunmuştuk. Neticede kanun ‘TÜFE’ diyor artış oranına. Mal sahiplerinin beklentisi daha fazlaydı. Çünkü şu an yüzde 100’den aşağı zam talep eden mal sahibi yok piyasada. 5-6 ay geçince ara zam bile talep ediyorlar. Onlar için çok iyi bir haber değil bu. Vatandaşların bu yüksek kiraları kaldırması mümkün değildi. Çok ciddi sosyal olaylara sebep olabilecek şeylerdi. Önlem alınması iyi, mal sahipleri için de gelir kaybı olacak çünkü. Neticede onlar da eskiden markete gidip aldığı 100 liralık ürünü şu an 300 liraya alıyorlar. Onlar için sıkıntılı dönem. Kiracılar için bir çözüm ama mal sahipleri mutsuz. Çatışmalar devam eder” ifadelerini kullandı.
ZAM ENFLASYONA ENDEKSLİYDİ
Kira artış oranı normal şartlarda 12 aylık tüketici enflasyonun ortalamasına göre belirleniyordu. Ancak enflasyonun gitgide yükselmesi nedeniyle kiracılar da yüksek zamlarla karşı karşıya kalmıştı.
Mayıs'ta yıllık tüketici enflasyonu yüzde 73,50 ile 1998 yılı Ekim ayından bu yana en yüksek seviyeye çıkmıştı. Buna göre Haziran ayında yeni kira sözleşmesi yapacak vatandaşlar için zam oranı yüzde 39,33 olmuştu.
Son dönemde yaşanan fahiş kira artışları nedeniyle Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum başkanlığında üç bakanlığın temsilcileri mayıs sonunda toplantı gerçekleştirmiş ve yeni bir düzenleme üzerinde çalıştıklarını açıklamışlardı
KİRALAR SERT YÜKSELİYORDU
TÜİK'e göre son bir yılda kira artış oranı yüzde 20 olmuştu.
Bahçeşehir Üniversitesi Ekonomik ve Toplumsal Araştırmalar Merkezi (BETAM) Kiralık Konut Piyasası Görünümü raporuna göre ise Türkiye genelinde nisan ayında yıllık ortalama kiralık konut metrekare fiyatındaki artış oranı yüzde 182,7 olarak kaydedildi, ortalama kiralık konut metrekare fiyatı 48,5 TL'ye yükseldi.
DÜNYADA DA UYGULANIYOR
Kira fiyatlarının hızlı bir şekilde arttığı ülkelerde kira artış hızının sınırlandırılması kullanılan bir yöntem.
İspanya’da Katalonya Özerk Bölgesi’nin parlamentosunda Eylül 2020’de hayata geçirilen düzenlemede kiralara düzenleme getirmiş kira artışlarının da önceki 5 yıldaki artış seviyesini geçmemesi kararlaştırılmıştı.
Çin Şehircilik Bakanlığı da geçtiğimiz yıl yaptığı düzenlemeyle yıllık kira artışının yüzde 5 ile sınırlandırıldığını açıklamıştı.
Almanya'nın Berlin eyaletinde ise 2020 yılında eyalet meclisi tarafından kira artışının 2025 yılına kadar dondurulması kararlaştırılmış ancak düzenleme Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edilmişti.
