Birleşmiş Milletler (BM) İnsan Yerleşimleri Programı (UN-Habitat) tarafından hazırlanan Dünya Kentler Raporu 2026, küresel ölçekte konut fiyatlarının gelir artışını geride bıraktığını ve ev sahibi olmanın zorlaştığını ortaya koydu. Analize göre, Türkiye'de ortalama bir hanenin konut sahibi olabilmesi için 12,6 yıllık gelirini ayırması gerekiyor. Bu oran, Türkiye'yi incelenen 183 ülke arasında 136'ncı sıraya yerleştirdi.
Türkiye birçok gelişmiş ülkeyi geride bıraktı
Rapora göre Türkiye'nin 12,6 yıllık gelir ihtiyacı, konut erişilebilirliği açısından birçok gelişmiş ekonomiden daha avantajlı bir konumda olduğuna işaret ediyor. Gelişmiş ülkelerde konut fiyatlarının ücret artışlarının üzerinde seyretmesi nedeniyle erişilebilirliğin daha zayıf olduğu belirtildi. Türkiye, bu sıralamada Malezya (12,5), Brezilya (12,2), Meksika (11,9) ve Kazakistan (11,8) gibi ülkelerle benzer bir grupta yer aldı.
Listenin iki ucu dikkat çekiyor
Araştırma, konut sahibi olmanın en zor olduğu ülkenin 70,2 yıllık gelir oranıyla Suriye olduğunu gösterdi. Bu ülkeyi Hong Kong, Nepal, Venezuela ve Küba takip etti. Konut edinmenin en kolay olduğu ülkeler ise ağırlıklı olarak Avrupa'da yoğunlaştı. Lüksemburg, Japonya, İsviçre, Almanya ve Avusturya gibi ülkelerde ortalama bir hane, yaklaşık 3,5 ila 4,6 yıllık geliriyle konut sahibi olabiliyor.
Raporda kullanılan gelir/konut oranı, ortalama fiyatlı bir konutun ortalama yıllık hane gelirinin kaç katına denk geldiğini ifade ediyor. Uzmanlar, küresel ölçekte arsa maliyetleri, yüksek faiz oranları, artan inşaat giderleri ve arz yetersizliğinin konut fiyatlarını yukarı yönlü baskıladığına dikkat çekiyor.